| Localización | Campanil traseiro |
|---|---|
| Ano de fundición | 1450ca |
| Descricion |
A campá, moi desgastada, máis por mala fundición que polo paso do tempo, leva, de forma incompleta, a coñecida e antiga oración de Santa Águeda " + mentem sant an" / " + spant om lim ono re de o" que debían escribir " + mentem sanctam spontaneam honorem deo et patriae liberationem". A expresión atópase nas campás máis antigas empregadas dende o século XIII ata principios do XVI, e ten un significado escuro. Pódese traducir como DE XEITO PIADOSO, E VOLUNTARIAMENTE, SOO EN HONRA DE DEUS E PARA LIBERAR O MEU PAÍS. Cóntase que durante o enterro de Santa Águeda apareceu un mozo descoñecido, vestido con roupa de seda, que deixou xunto ao sepulcro unha placa de mármore con esta inscrición, que se amosa xunto ao busto da santa, na catedral de Catania. Segundo os relatos, o volcán Etna entrou en erupción un ano despois da morte da Santa en 250 e os habitantes de Catania pediron a súa intervención, logrando deter a lava ás portas da cidade. Desde entón é a patroa de Catania e de toda Sicilia e os arredores do volcán e é invocada para evitar incendios, raios e danos volcánicos. Esta protección podería xustificar a “liberación da patria”, que algúns quixeron interpretar, sen ningún motivo, como unha campá asociada aos levantamentos contra as invasións. Úsase como antífona na segunda véspera de Santa Águeda. VORÁGINE, na Lenda Dourada, dálle unha tradución máis poética, referíndose ao santo: “Alma santa, xenerosa, honra de Deus e libertadora da súa patria”. Unha posible xustificación da popularidade do texto debería, precisamente, á consideración de Santa Águeda, en moitos lugares, como protectora contra as tormentas, volcáns e outros fenómenos meteorolóxicos devastadores. Este papel de protección noutros lugares débese a San Miguel Arcángel ou Santa Bárbara, aínda que este parece ser un protector posterior. En consecuencia, a campá, dedicada a Santa Águeda, protexería, como a Santa, o territorio de todo mal, e louvaría a Deus. O texto aparece en campás desde principios do século XIV ata principios do XVI. |
| Terzo (T) |
(Cordón) " + mentem sant an" (2 cordóns) |
| Medio (M) |
(03) (Dúas cruces / Cuncha de Santiago) (09) (Cruz / Cuncha de Santiago) |
| Medio pé (MP) |
(Cordón) " + spant om lim ono re de o" (cordón) |
| Cepo | Non ten. Pendurada no eixo varón. |
| Estado actual | Campá mal colgada: as tres asas son paralelas ao eixe e non perpendiculares como é habitual. |
| Protección | Debería ter a máxima protección posible. |
| Valoración | Debe ser incoado expediente para incluíla no Inventario Xeral de Bens Mobles. En caso de rotura só pode ser soldada. Pode remplazarse por outra campá de distinta afinación. |
| Descrición (xerada por Ollama - IA local) |
A campá de Campá (1), situada en Igrexa de San Miguel de Valga (VALGA), fundida arredores do ano 1450, presenta características patrimoniais singulares que a enmarcan dentro do legado da tradición campaneira galega. As inscricións atopadas, como “mentem sant an” e “spant om lim ono re de o”, confirman a súa orixe e a súa relación coa tradición santiaguesa. O estado da campá é notable, con unha mala colgaxe nas súas tres asas, que se afianxan paralelamente ao eixe en lugar de perpendicularmente, o que contrasta coa forma habitual. A documentación sinala a necesidade de incoar un expediente para a súa inclusión no Inventario Xeral de Bens Mobles. A súa conservación é limitada, sendo só viable a reparación por soldadura, e a substitución por outra campá de distinta afinación. A campá é identificada como dúas cruces e unha cuncha de Santiago. |
Autors da documentación
| |
| Editor da ficha | TROIANO CARRIL, Xosé |
| Actualización | 26-08-2024 |
| 30 Fotos | |
