San Joan Bataiatzailearen parrokia Mendiolako - ESKORIATZA EUSKADI

Egungo kanpaiak

Romana menor (1)

(Erreferentzia 15174)

Kokapena Sala de campanas
Diametroa (cm-tan) 100
Brontzezko altuera 87
Gutxi gorabeherako pisua (kilotan) 379
Burdinola urtea 1450ca
Koroa Siete asas
Instalazioa La instalación es tradicional y debe ser conservada para proteger la sonoridad y otros valores culturales. Cualquier mecanización deberá conservar estas cualidades, reproducir los toques tradicionales y permitir los toques manuales.
Deskribapena (Ollamak sortua - tokiko AI) Menor historikoaren laburpena: Mendiolako (Eskoriatza)

Menor honek, San Joan Bataiatzailearen parrokia Mendiolako beldurraketan kokatuta, EUSKADIren ondare-ezaugarri nagusia bat da. Ustelek adierazten dute, 1450 urteetik datatuta, eta hori betetzearen gainean, inskripzio historikoak funtzionatzen dute bidezko testu nagusia.

Menorrak ez da lan arteko marka sinplea, baizikola, historiaren testu bat, gizartearen eta kulturaren laburpena. Kontserbazioa eta balorazioa, horrek ez da iraupen fisikoa bakarrik, baizikola, memoria kulturala mantentzea esan nahi du.

Hori dela eta, menoraren inguruan egindako lanak, ez dira artebateak, baizikola, EUSKADIren identitatearen eta historiaren bidezko testimonio bat babesteko lanak. Bere inguruan egindako bertsioak, eta lanak, kultura eta arte-historiaren ikastaroak bultzatzen ditu.

Diámetro 100
Altura 87
Peso aproximado 379
Año fundición 1450ca
Descripción La campana tiene dos magníficas inscripciones, en letra gótica, en griego y en latín, plagadas de errores ortográficos. En la superior dice "IHS + NAZARNVS + REX + IVDEORVM + ALLA + ... + DAVID + ... + MISERERENOBI + " Aunque falta alguna palabra por documentar, parece que quisieron escribir IHS NAZARENUS REX JUDEORUM ALLELUIA. (FILIUS) DAVID MISERERE NOBIS que se puede traducir como JESÚS NAZARENO, REY DE LOS JUDÍOS. ALELUYA. (HIJO DE) DAVID TEN MISERICORDIA DE NOSOTROS. El anagrama de Jesús, que debieron escribir "IHΣ", corresponde a la abreviatura de IHΣYΣ,
En la parte inferior dice "MENTEN + SANTAN + SPONTENEAN + DAHONOREN + DEO + PATRIE + LIDRACIONEN + " que debieron escribir "MENTEM SANCTAM SPONTANEAM HONOREM DEO ET PATRIA LIBERATIONEM" La expresión se encuentra en las campanas más antiguas utilizándose desde el siglo XIII hasta principios del XVI, y tiene un significado oscuro. Podría traducirse como DE MANERA PIADOSA, Y VOLUNTARIAMENTE, SUENO EN HONOR DE DIOS Y PARA LIBERAR MI PATRIA. Se dice que durante el entierro de Santa Águeda, apareció un joven desconocido, vestido con ropas de seda, que dejó junto a la tumba una placa de mármol con esta inscripción, que se muestra junto al busto de la santa, en la catedral de Catania. Según cuentan el volcán Etna hizo erupción un año después de la muerte de la Santa en el 250 y los pobladores de Catania pidieron su intervención logrando detener la lava a las puertas de la ciudad. Desde entonces es patrona de Catania y de toda Sicilia y de los alrededores del volcán e invocada para prevenir los daños del fuego, rayos y volcanes. Esta protección podría justificar la "liberación de la patria", que algunos han querido interpretar, sin ningún motivo, como una campana asociada a los levantamientos contra las invasiones. Se utiliza como antífona en las segundas vísperas de Santa Águeda. VORÁGINE, en la Leyenda Dorada, le da una traducción más poética, refiriéndose a la santa: "Alma santa, generosa, honor de Dios y liberadora de su patria". Una posible justificación de la popularidad del texto se debería, precisamente, a la consideración de Santa Águeda, en muchos lugares, como la protectora contra las tormentas, los volcanes y otros fenómenos meteorológicos devastadores. Este papel de protección en otros lugares se debe a San Miguel Arcángel o a Santa Bárbara, aunque ésta parece ser una protectora más tardía. En consecuencia la campana, dedicada a Santa Águeda, protegería, como la Santa, al territorio de todo mal, y alabaría a Dios.
No se indica ni año ni autor. No tenemos motivo para fechar la campana, como se dice, en 1557. Más bien creemos que tenga un siglo más, y pueda fecharse su fabricación hacia 1460.
Tercio (T) (3 cordones)
"IHS + NAZARNVS + REX + IVDEORVM + ALLA + ... + DAVID + ... + MISERERENOBI + "
(3 cordones)
Medio pie (MP) (3 cordones)
"MENTEN + SANTAN + SPONTENEAN + DAHONOREN + DEO + PATRIE + LIDRACIONEN + "
(3 cordones)
Yugo Madera
Valoración Debe ser incoado expediente para declararla Bien de Interés Cultural. En caso de rotura sólo puede ser soldada. Puede remplazarse por una réplica.

Dokumentazioaren egileak

  • ORTUETA, Mikel (24-06-2018)
  • ORTUETA, Mikel (03-02-2019)
  • ORTUETA, Mikel (03-03-2019)
Fitxa-editorea LLOP i BAYO, Francesc
Eguneratu 13-03-2019
24 Argazkiak

Romana Mayor, San Juan Bautista (2)

(Erreferentzia 15175)

Kokapena Sala de campanas
Diametroa (cm-tan) 104
Brontzezko altuera 97
Gutxi gorabeherako pisua (kilotan) 426
Burdinola urtea 1679
Deskribapena (Ollamak sortua - tokiko AI) Romana Mayor, Mendiolako (Eskoriatza) parrokiaren ondare-materiala, Gipuzkoako kultura eta historiaren testuingurri garrantzitsu bat da. Lege-ezaugarri honek, batez ere, 1679 urteko inskripzioen testuak adierazten dituela, euskal arteak eta ingurumi historikoak aztertzeko aukera ematen du.

Kontserbazio eta balorazio mailak oso garrantzitsuak dira. Kontserbazio-proiektuak ez dira irudi-arteak edo egiturak ezerakatu beharrak, baizik eta, lehenik, inskripzioen testuak eta haien ingurumiak babestu beharrak. Balorazioak, kultura-materiala eta historikoa mailan, euskaldun kultura-ondarearen parte nagusiari jokatzen da.

Hau da, Mendiolako ondare-ezaugarrien laburpena: testuak eta ingurumiak babestu behar dira, eta euskaldun kultura-ondarearen kontekstuan aztertuko dira.

Diámetro 104
Altura 97
Peso aproximado 426
Año fundición 1679
Descripción La inscripción de la campana, com mayúsculas humanísticas muy decoradas dice "S ✱ CTE ✱ IV... ✱ BAVTISTA ✱ ORA ✱ PRONOBIS ✱ ANNODE ✱ I679 ✱ ". Debieron escribir SANCTE IOANES BAPTISTA ORA PRO NOBIS ANNO 1679, que significa SAN JUAN BAUTISTA RUEGA POR NOSOTROS.
La expresión ANNO DE, que luego pasa al español como AÑO DE tiene muy seguramente su origen en el ANNO D, es decir ANNO DOMINI, o AÑO DEL SEÑOR, que luego se convirtió en AÑO DE, bien por desconocimiento del latín, o bien por una secularización de la sociedad.
Asas Siete asas
Tercio (T) (2 cordones)
"S ✱ CTE ✱ IV... ✱ BAVTISTA ✱ ORA ✱ PRONOBIS ✱ ANNODE ✱ I679 ✱ " (letras muy decoradas)
(3 cordones)
Medio (M) (00) (gran cruz de calvario con tres clavos)
Medio pie (MP) (4 cordones)
Yugo Madera

Dokumentazioaren egileak

  • ORTUETA, Mikel (24-06-2018)
  • ORTUETA, Mikel (03-02-2019)
  • ORTUETA, Mikel (03-03-2019)
Fitxa-editorea LLOP i BAYO, Francesc
Eguneratu 13-03-2019
13 Argazkiak
  • Fitxa murriztua (PDF)
  • Atzera egin
  • Hasierako menua CAMPANERS DE LA CATEDRAL DE VALÈNCIA
    Campaners de la Catedral de València
    © Campaners de la Catedral de València (2026)
    campanerscatedralvalencia@gmail.com
    Eguneratu: 21-05-2026

    Connectats: 42 Visitants: 42 Usuaris: 0